🗡️ Ήρωες και Πρόδρομοι της Επανάστασης

• Ρήγας Φεραίος (1757–1798) – διανοούμενος (интеллектуал) και επαναστάτης.Έγραψε επαναστατικά κείμενα και τραγούδια. Θυσιάστηκε (был принесен в жертву) στη Βιέννη, αλλά ενέπνευσε την Επανάσταση.

• Παλαιών Πατρών Γερμανός (1771–1826) – μητροπολίτης.Σύμφωνα με την παράδοση, ύψωσε το λάβαρο της Επανάστασης στην Αγία Λαύρα (1821). Έγινε θρησκευτικό σύμβολο του Αγώνα.

• Αλέξανδρος Υψηλάντης (1792–1828) – στρατιωτικός, ηγέτης της Φιλικής Εταιρείας.Ξεκίνησε την Επανάσταση στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες (Трансдунайские княжества). Αν και απέτυχε εκεί, η δράση του έδωσε ώθηση (толчок) στον Αγώνα στην Ελλάδα.

• Θεόδωρος Κολοκοτρώνης (1770–1843) – αρχιστράτηγος του Αγώνα.Οργάνωσε μεγάλες νίκες, όπως στα Δερβενάκια. Θεωρείται «πατέρας της λευτεριάς».

• Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα (1771–1825) – καπετάνισσα και ηρωίδα.Διέθεσε (предоставила) τον στόλο της στον Αγώνα. Έγινε σύμβολο της συμμετοχής των γυναικών.

• Γεώργιος Καραϊσκάκης (1780–1827) – στρατιωτικός αρχηγός.Διακρίθηκε για τη γενναιότητά του. Έπεσε στη μάχη του Φαλήρου.

🏛️ Πολιτικοί του 19ου αιώνα

• Ιωάννης Καποδίστριας (1776–1831) ==–== πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδας (1828–1831).Οργάνωσε το κράτος μετά την Επανάσταση, εισήγαγε θεσμούς και διοίκηση. Δολοφονήθηκε στο Ναύπλιο.

• Όθων της Ελλάδας (1815–1867) – πρώτος βασιλιάς (1832–1862).Τον έφεραν οι Μεγάλες Δυνάμεις και κυβέρνισε πανώ από 30 χρόνια. Ήρθε στην Ελλάδα το 1833, σε ηλικία 17 ετών. Στην αρχή κυβέρνησε ως απόλυτος μονάρχης, χωρίς σύνταγμα. Το 1843, μετά από την Επανάσταση, αναγκάστηκε να δώσει Σύνταγμα. Το 1862, οι Έλληνες επαναστάτησαν και τον έδιωξαν.

• Χαρίλαος Τρικούπης (1832–1896) – πρωθυπουργός.

  • Εισήγαγε τον κοινοβουλευτικό κανόνα «Δεδηλωμένη» (1875), δηλαδή ότι η κυβέρνηση πρέπει να έχει την εμπιστοσύνη της Βουλής.
  • Έκανε πολλά έργα υποδομών (σιδηρόδρομοι, διώρυγα της Κορίνθου, δρόμοι).
  • Ξεκίνησε τον εκσυγχρονισμό της χώρας και προσπάθησε να βελτιώσει τα δημόσια οικονομικά.
  • Ωστόσο, το 1893 είπε την φράση «Δυστυχώς επτωχεύσαμεν», γιατί η Ελλάδα είχε πολλά δάνεια

🏛️ Πολιτικοί του 20ού αιώνα

• Ελευθέριος Βενιζέλος (1864–1936) – κορυφαίος πολιτικός.

  • Συνέδεσε την Ελλάδα με μεγάλες επεκτάσεις, μεταρρυθμίσεις και τον εκσυγχρονισμό.
  • Έγινε πρωθυπουργός της Ελλάδας πολλές φορές μεταξύ 1910 και 1933.
  • Οδήγησε τη χώρα σε νίκες στους Βαλκανικούς Πολέμους (1912–1913), που διπλασίασαν την ελληνική επικράτεια.
  • Ήθελε να ενώσει όλους τους Έλληνες σε ένα κράτος - αυτό ονομάστηκε η Μεγάλη Ιδέα. Αποδύχτηκε καταστροφική.
  • Έκανε πολλές μεταρρυθμίσεες για τα κοινονικά ζητίματα και γενικά για την ανάπτυξη της δημοκρατίας. Έφερε σταθερότητα. Θεωρείται πατέρας της σύγχρονης Ελλάδας.

• Ιωάννης Μεταξάς (1871–1941) – δικτάτορας (1936–1941).

  • Κατάργησε τα κόμματα και περιόρισε τις ελευθερίες.
  • Στην εξωτερική πολιτική, κράτησε φιλοβρετανική στάση.
  • Στις 28 Οκτωβρίου 1940, η Ιταλία ζήτησε να βάλει τα στρατεύματά της στην Ελλάδα
  • Ο Μεταξάς απάντησε «ΟΧΙ», και ξεκίνησε ο Ελληνοϊταλικός Πόλεμος.
  • Ο ελληνικός στρατός νίκησε στην Αλβανία, ενισχύοντας το ηθικό του λαού. - Γεώργιος Παπαδόπουλος (1919–1999) – δικτάτορας (1967–1974).
  • Έγινε ο ισχυρός άντρας της Χούντας και κυβέρνησε αυταρχικά, καταργώντας κόμματα και ελευθερίες.
  • Κατέρρευσε μετά την Κυπριακή τραγωδία.

• Κωνσταντίνος Καραμανλής (1907–1998) – ιδρυτής της ΝΔ.

  • Μετά τη Χούντα, οδήγησε την Ελλάδα στην ΕΟΚ.
  • Το 1955 έγινε πρωθυπουργός και έμεινε στην εξουσία ως το 1963. Προώθησε μεγάλα έργα υποδομών.
  • Ίδρυσε τη Νέα Δημοκρατία και επανέφερε το Σύνταγμα.
  • Το 1975 οργάνωσε δημοψήφισμα που κατήργησε τη μοναρχία και το 1979 υπέγραψε τη συμφωνία ένταξης της Ελλάδας στην ΕΟΚ (1981).
  • Αργότερα έγινε Πρόεδρος της Δημοκρατίας (1980–1985 και 1990–1995).
  • Θεωρείται «Εθνάρχης», γιατί έβαλε τις βάσεις για τη δημοκρατική σταθερότητα και τον ευρωπαϊκό προσανατολισμό της Ελλάδας.

• Ανδρέας Παπανδρέου (1919–1996) – ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ.

  • Μια από τις πιο χαρισματικές και αμφιλεγόμενες προσωπικότητες της σύγχρονης Ελλάδας.
  • Έφερε κοινωνικές αλλαγές, όπως το ΕΣΥ και τον πολιτικό γάμο.
  • Ως πρωθυπουργός (1981–1989 και 1993–1996) προχώρησε σε κοινωνικές μεταρρυθμίσεις: το Εθνικό Σύστημα Υγείας (ΕΣΥ), το νέο Οικογενειακό Δίκαιο
  • Καθιέρωσε τον πολιτικό γάμο, καταργήθηκε η ποινική δίωξη για μοιχεία, καταργήθηκε η προίκα της νύφης προς τον γαμπρό, επέφερε την ισότητα μεταξύ των δύο φύλων
  • Ωστόσο, η διακυβέρνησή του συνδέθηκε και με οικονομικά προβλήματα, ελλείμματα και σκάνδαλα.
  • Άφησε ισχυρό αποτύπωμα: για πολλούς ήταν ο ηγέτης που έφερε κοινωνική δικαιοσύνη, για άλλους εκείνος που επιβάρυνε την οικονομία.

• Μανώλης Γλέζος (1922–2020) και Απόστολος Σάντας (1922–2011) – αγωνιστές.

  • Το 1941 κατέβασαν τη ναζιστική σημαία από την Ακρόπολη. Έγιναν σύμβολα αντίστασης.

🏛️ Σύγχρονοι πολιτικοί

• Κυριάκος Μητσοτάκης (1968– ) – πρωθυπουργός από το 2019.Οδήγησε τη χώρα σε ψηφιακό μετασχηματισμό (трансформация) και προσπάθησε για σταθερότητα μετά την οικονομική κρίση.

• Κωνσταντίνος Τασούλας (1959– ) – Πρόεδρος της Δημοκρατίας από το 2025.Προηγουμένως πρόεδρος της Βουλής.

✍️ Συγγραφείς και Ποιητές

• Διονύσιος Σολωμός (1798–1857) – εθνικός ποιητής. Έγραψε τον Εθνικό Ύμνο.

• Νίκος Καζαντζάκης (1883–1957) – συγγραφέας του «Ζορμπά».

  • δεν πήρε Νόμπελ, αν και ήταν υποψήφιος πολλές φορές
  • Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά
  • Η ιστορία μιλά για έναν νέο διανοούμενο που πηγαίνει στην Κρήτη για να δουλέψει σε ένα ορυχείο. Εκεί γνωρίζει τον Αλέξη Ζορμπά, έναν άνθρωπο γεμάτο ενέργεια, πάθος και αγάπη για τη ζωή. Ο Ζορμπάς τον μαθαίνει να ζει τη στιγμή, να χαίρεται τις μικρές χαρές και να μην φοβάται τις δυσκολίες. Το βιβλίο δείχνει τη σύγκρουση ανάμεσα στη σκέψη και στη δράση, και την αξία της ελευθερίας.

• Γιώργος Σεφέρης (1900–1971) – Νόμπελ Λογοτεχνίας (1963). Έργα: Συλλογή Ποιημάτων "Στροφή", Μυθιστόρημα

• Οδυσσέας Ελύτης (1911–1996) – Νόμπελ Λογοτεχνίας (1979). Γνωστό έργο: Το Άξιον Εστί

🌟 Κοινωνικοί και Πολιτιστικοί Δρώντες

• Μελίνα Μερκούρη (1920–1994) – ηθοποιός και Υπουργός Πολιτισμού.Πολέμησε τη Χούντα, καθιέρωσε τον θεσμό «Πολιτιστική Πρωτεύουσα».

🎬 Σκηνοθέτες

• Γιώργος Λάνθιμος (1973– ) – διεθνώς αναγνωρισμένος σκηνοθέτης.Με ταινίες όπως The Favourite και Poor Things, έφερε το «Ελληνικό κύμα» (Greek Weird Wave) στον παγκόσμιο κινηματογράφο.

🎼 Συνθέτες

• Μίκης Θεοδωράκης (1925–2021) – έγραψε τον «Ζορμπά».
• Μάνος Χατζιδάκις (1925–1994) – Όσκαρ για «Τα παιδιά του Πειραιά».

🎤 Τραγουδιστές (Έντεχνο – Λαϊκό)

• Γρηγόρης Μπιθικώτσης (1922–2005) – «ο τραγουδιστής του λαού».
• Στράτος Διονυσίου (1935–1990) – λαϊκός ερμηνευτής.
• Χαρούλα Αλεξίου (1950– ) – σημαντική γυναικεία φωνή στο έντεχνο και λαϊκό.
• Γιώργος Νταλάρας (1949– ) – γνωστός για έντεχνο, λαϊκό και διεθνή συνεργασίες.
• Μαρία Φαραντούρη (1947– ) – φωνή του Θεοδωράκη, σύμβολο αντίστασης.